Chapter - 17 Summary
After remaining separated from Satsang for nearly three years, the divine nature, saintliness, and supreme ekantik Brahmic state of Pragji Bhakta were realized by senior Sadgurus, and he was collectively accepted back into Satsang. Owing to his extraordinary state, he came to be known as “Bhagatji.” Residing mainly in Vartal, Bhagatji traveled with senior saints and brought peace to devotees through discourses at major gatherings. Many seekers, saints, and administrators were deeply influenced, gained firm conviction, and several received initiation through his guidance.

6) Chapter - 17 Last-Minute Revision Points

• Re-acceptance into Satsang after three years

• Supreme ekantik Brahmic state

• Recognition as “Bhagatji”

• Residence in Vartal and travels

• Peace through spiritual discourses

• Initiation of Girdharbhai (Vignanandasji)

• Initiation of Bechar Bhagat (Mahapurushdas)

• Influence on senior saints

Chapter - 17 Summary
लगभग तीन वर्षों तक सत्संग से विमुख रहने के बाद भी प्रागजी भक्त की दिव्य भावना, साधुता और परम एकांतिक ब्रह्मस्थिति को महान सद्गुरुओं ने अनुभव किया और सभी ने मिलकर उन्हें पुनः सत्संग में स्वीकार किया। उनकी अलौकिक अवस्था के कारण उन्हें अब “भगतजी” कहा जाने लगा। भगतजी वर्ताल में रहते हुए देशभर में संतों के साथ विचरण करते और समैयों में कथावार्ता द्वारा भक्तों को शांति देते। अनेक मुमुक्षुओं, साधुओं और कोठारियों को उनके समागम से दृढ़ निष्ठा प्राप्त हुई और कई लोगों ने दीक्षा ली।

4) Chapter - 17 Last-Minute Revision Points

• तीन वर्ष बाद सत्संग में पुनः स्वीकृति

• परम एकांतिक ब्रह्मस्थिति

• “भगतजी” नाम की मान्यता

• वर्ताल निवास और देश भ्रमण

• कथावार्ता से शांति

• गिरधरभाई को दीक्षा (विज्ञानदासजी)

• बेचर भगत को दीक्षा (महापुरुषदास)

• सद्गुरुओं को शांति

Chapter-12 

During the Annakut festival in Mengani and Lodhika villages, Zhina Bhagat’s spirit of austerity and renunciation is revealed. Despite the grand preparation of sweets like sata and jalebi, he observed a fast and refused to eat. Even after repeated requests from the Darbar and Sadguru Krushnacharandas Swami, he maintained his fast. Pleased by his discipline and sacrifice, the Sadguru blessed Zhina Bhagat and advised other young saints to follow his example.

Last-Minute Revision Points

• Annakut festival in Mengani and Lodhika

• Presence of Sadguru Krushnacharandas Swami

• Grand preparation of sweets

• Zhina Bhagat’s fasting

• Repeated requests to eat

• His austerity and renunciation

• Blessings and guidance from the Sadguru

In Samvat 1967, Zhina Bhagat received initiation as an ascetic in Vadtal and was named Gyānjīvan Dāsji, later known as Yogiji Maharaj. He joined Shastriji Maharaj in spreading the Akshar-Purushottam doctrine. On the day of Aso Sud Ekadashi in Samvat 1969, during Krushnaji Ada’s final moments, Yogiji Maharaj was called and blessed with hands placed on his head. In an emotional farewell, Krushnaji Ada said “Jai Swaminarayan” and departed for Akshardham.

6) English Last-Minute Revision Points

• Samvat 1967: Ascetic initiation

• Name: Gyanjivan Dasji (Yogiji Maharaj)

• Service under Shastriji Maharaj

• Spread of Akshar-Purushottam doctrine

• Samvat 1969 Aso Sud Ekadashi

• Blessing from Krushnaji Ada

• Departure to Akshardham

Yogiji Maharaj was a completely detached and selfless saint, always absorbed in discourse, devotional singing, memorization, and service. Even during the grand wedding procession in Bhavnagar, he showed no interest, firmly upholding renunciation. He accepted reprimands from his guru as beneficial discipline and corrected himself with humility. His detachment, patience, and devotion deeply inspired devotees.

 Last-Minute Revision Points

• Yogiji Maharaj was detached and selfless

• Engaged in discourse, kirtan, memorization, service

• Indifferent to worldly celebrations

• Strong spirit of renunciation

• Accepted guru’s reprimand positively

• Humility and patience

• Inspired many devotees

• Yogiji Maharaj was known as a monk of Shastriji Maharaj’s group. While staying at the temple in Keriya village during a fast, some hostile monks entered, insulted the saints, damaged their belongings, and assaulted them. Yogiji Maharaj and the saints offered no resistance and endured everything with calmness. Local devotees intervened and restored peace. This incident highlights Yogiji Maharaj’s humility, patience, and equanimity in honor and dishonor.

  Minute Revision Points

  • Yogiji Maharaj belonged to Shastriji Maharaj’s group

  • Stay at Keriya village temple

  • Attack during fasting

  • Insults, damage, and assault

  • Calm endurance by Yogiji Maharaj and saints

  • Intervention by local devotees

  • Lesson of equanimity in honor and dishonor

Chapter - 17 Summary 
गढ़डा में जलझीलणी के समैया पर भगतजी ने यज्ञपुरुषदासजी को राजकोट में पढ़ने की आज्ञा दी और काशी न जाने को कहा। उन्होंने यज्ञपुरुषदासजी को सभी के अंतःकरण को शुद्ध करने वाली सावरनी बताया। राजकोट जाने के उद्देश्य संस्कृत अध्ययन, निकट रहना और जागा भक्त का समागम थे। राजकोट में यज्ञपुरुषदासजी ने अध्ययन के साथ सत्संगी विद्यार्थियों की सहायता की और शुद्ध उपासना का प्रचार किया। विरोध के बावजूद, सद्गुरु बालमुकुंद स्वामी ने स्पष्ट किया कि मंदिर सेवा, उपवास और कथा-वार्ता सुधारक हैं। पूरे प्रसंग में यज्ञपुरुषदासजी मौन और धैर्यवान रहे।

4) Chapter - 17 Last-Minute Revision Points 

• जलझीलणी के समैया पर आज्ञा

• राजकोट अध्ययन, काशी नहीं

• “अंतःकरण शुद्ध करने वाली सावरनी”

• संस्कृत अध्ययन और जागा भक्त समागम

• सत्संगी विद्यार्थियों की सेवा

• विरोध और शिकायतें

• बालमुकुंद स्वामी का समर्थन

• यज्ञपुरुषदासजी का मौन

૧૭. સત્સંગમાં સ્વીકતિ — Summary
લગભગ ત્રણ વર્ષ સત્સંગથી વિમુખ રહ્યા છતાં પ્રાગજી ભક્તની દિવ્ય ભાવના, સાધુતા અને પરમ એકાંતિક બ્રહ્મસ્થિતિને મોટા સદગુરુઓએ અનુભવી અને સૌએ મળીને તેમને સત્સંગમાં પાછા સ્વીકાર્યા. તેમની અલૌકિક સ્થિતિને કારણે તેઓ હવે “ભગતજી” નામે ઓળખાયા. ભગતજીએ વરતાલમાં રહી દેશભરમાં સદગુરુઓ સાથે વિહાર કર્યો અને સમૈયાઓમાં કથાવાર્તા દ્વારા હરિભક્તોને શાંતિ આપી. અનેક મુમુક્ષુઓને ભગતજીના સમાગમથી દૃઢ નિશ્ચય થયો, અનેક સાધુઓ તથા કોઠારીઓ ભગતજીની મહિમાથી પ્રભાવિત થયા. ભગતજીએ વિનય, ઉપદેશ અને આધ્યાત્મિક દૃષ્ટિથી વિવાદો શમાવ્યા અને અનેક ભક્તોને દીક્ષા અને સત્સંગમાં દૃઢ બનાવ્યા.

2) ૧૭. સત્સંગમાં સ્વીકતિ — Last-Minute Revision Points

• ત્રણ વર્ષ પછી પ્રાગજી ભક્તની સત્સંગમાં સ્વીકૃતિ

• પરમ એકાંતિક બ્રહ્મસ્થિતિનો અનુભવ

• “ભગતજી” નામે સંબોધન શરૂ

• વરતાલ નિવાસ અને દેશવિહાર

• કથાવાર્તાથી હરિભક્તોને શાંતિ

• ગિરધરભાઈને નિશ્ચય અને દીક્ષા (વિજ્ઞાનદાસજી)

• બેચર ભગત પર પ્રભાવ અને મહાપુરુષદાસ દીક્ષા

• પવિત્રાનંદ સ્વામી સહિત સદગુરુઓને શાંતિ

 Chapter - 17 Summary 
At the Jaljhilani festival in Gadhada, Bhagatji instructed Yagnapurushdasji to study in Rajkot and not go to Kashi. He described Yagnapurushdasji as a broom to cleanse the inner hearts of all. The reasons included studying Sanskrit nearby and association with Jaga Bhakta. In Rajkot, Yagnapurushdasji studied while helping Satsangi students and teaching pure worship. Despite opposition, Sadguru Balmukund Swami clarified that temple service, fasting, and listening to discourses are reformative. Throughout, Yagnapurushdasji remained silent and patient.

6) Chapter - 17 Last-Minute Revision Points 

• Instruction at Jaljhilani festival

• Study in Rajkot, not Kashi

• Described as cleanser of inner hearts

• Sanskrit study and association with Jaga Bhakta

• Help to Satsangi students

• Opposition and complaints

• Support by Balmukund Swami

• Silence and patience of Yagnapurushdasji

૧૭. “અંતર ચાખ્ખાં કરવાની સાવરણી' — Summary
ગઢડામાં જળઝીલણીના સમૈયે ભગતજીએ યજ્ઞપુરુષદાસજીને રાજકોટ ભણવાની આજ્ઞા આપી અને કાશી ન જવાની વાત કરી. તેમણે યજ્ઞપુરુષદાસજીને સૌના અંતર શુદ્ધ કરવાની સાવરણી તરીકે વર્ણવ્યા. રાજકોટ ભણવા જવાના હેતુરૂપે સંસ્કૃત અભ્યાસ, નજીક રહેવું અને જાગા ભક્તનો સમાગમ દર્શાવ્યો. રાજકોટમાં યજ્ઞપુરુષદાસજીએ અભ્યાસ સાથે સત્સંગી વિદ્યાર્થીઓને મદદ કરી અને શુદ્ધ ઉપાસનાની વાતો કરી. કેટલાક લોકોના વિરોધ છતાં, સદગુરુ બાળમુકુંદ સ્વામીએ સ્પષ્ટ કર્યું કે મંદિર સેવા, ઉપવાસ અને કથા-વાર્તા સુધારક છે. સમગ્ર પ્રસંગે યજ્ઞપુરુષદાસજી મૌન અને ધૈર્યમાં રહ્યા.

2) ૧૭. “અંતર ચાખ્ખાં કરવાની સાવરણી' — Last-Minute Revision Points

• જળઝીલણીના સમૈયે ભગતજીની આજ્ઞા

• રાજકોટ ભણવાનું નિર્દેશ, કાશી ન જવું

• યજ્ઞપુરુષદાસજીને “અંતર શુદ્ધ કરવાની સાવરણી” તરીકે વર્ણન

• સંસ્કૃત અભ્યાસ અને જાગા ભક્તનો સમાગમ

• રાજકોટમાં અભ્યાસ સાથે સત્સંગી સેવા

• વિરોધ અને ફરિયાદો

• સદગુરુ બાળમુકુંદ સ્વામીનું સમર્થન

• યજ્ઞપુરુષદાસજીનું મૌન અને સહનશીલતા

Chapter-12 

मेंगणी और लोधिका गाँव में अन्नकूट उत्सव के अवसर पर झीणा भगत की तपस्या और त्याग प्रकट होता है। लोधिका में साटा और जलेबी की भव्य रसोई होने पर भी झीणा भगत ने उपवास रखा और भोजन नहीं किया। दरबार साहेब और सद्गुरु कृष्णचरणदास स्वामी के आग्रह के बावजूद उन्होंने भोजन त्यागा। उनकी तपस्या और त्याग देखकर सद्गुरु प्रसन्न हुए और उन्हें आशीर्वाद देकर अन्य संतों को उनके जैसा तपस्वी बनने का उपदेश दिया।

Minute Revision Points

• मेंगणी और लोधिका में अन्नकूट उत्सव

• सद्गुरु कृष्णचरणदास स्वामी

• साटा–जलेबी की रसोई

• झीणा भगत का उपवास

• दरबार और स्वामी का आग्रह

• तपस्या और त्याग

• सद्गुरु का आशीर्वाद

संवत 1967 में झीणा भगत को वडताल में त्यागी की दीक्षा दी गई और उनका नाम “ज्ञानजीवनदासजी” रखा गया, जिन्हें योगीजी महाराज कहा जाता था। बाद में वे शास्त्रीजी महाराज की सेवा में जुड़कर अक्षरपुरुषोत्तम उपासना के प्रसार में लगे। संवत 1969 के आसो सुद एकादशी के दिन कृष्णजी अदा के अंतिम समय में उन्होंने योगीजी महाराज को बुलाकर सिर पर हाथ रखकर आशीर्वाद दिया। इस भावपूर्ण क्षण में कृष्णजी अदा “जय स्वामिनारायण” कहकर अक्षरधाम पधारे।

Minute Revision Points

• संवत 1967: त्यागी दीक्षा

• नाम: ज्ञानजीवनदासजी (योगीजी महाराज)

• शास्त्रीजी महाराज की सेवा

• अक्षरपुरुषोत्तम उपासना का प्रसार

• संवत 1969 आसो सुद एकादशी

• कृष्णजी अदा का आशीर्वाद

• अक्षरधाम प्रस्थान

योगीजी महाराज पूर्णतः निःस्पृह और वैरागी संत थे। वे सदा कथा, कीर्तन, मुखपाठ और सेवा में मग्न रहते थे। भावनगर में महाराजा के विवाह की भव्य शोभायात्रा होने पर भी उन्होंने उसे देखने की इच्छा नहीं की और त्यागभाव प्रकट किया। गुरु के डाँट को उन्होंने सुधार का साधन माना और विनम्रता से सहन किया। उनकी साधुता और सहनशीलता से अनेक भक्त प्रभावित हुए।

Last-Minute Revision Points

• योगीजी महाराज निःस्पृह और वैरागी

• कथा, कीर्तन, मुखपाठ, सेवा में लीन

• विवाह की शोभायात्रा से उदासीनता

• त्याग की दृढ़ भावना

• गुरु के डाँट को कल्याणकारी माना

• सहनशीलता और विनम्रता

• भक्तों पर गहरा प्रभाव

• योगीजी महाराज शास्त्रीजी महाराज के मंडल के साधु के रूप में जाने जाते थे। केरिया गाँव में मंदिर में ठहरने के दौरान उपवास के समय कुछ द्वेषी साधुओं ने मंदिर में घुसकर अपमान किया और मारपीट की। योगीजी महाराज और अन्य संतों ने कोई प्रतिकार नहीं किया और हँसते हुए सब सहन किया। गाँव के हरिभक्तों ने आकर स्थिति शांत की। यह घटना मान-अपमान में समभाव और सहनशीलता की शिक्षा देती है।

  Last-Minute Revision Points

  • योगीजी महाराज शास्त्रीजी महाराज के मंडल के साधु

  • केरिया गाँव में मंदिर ठहराव

  • उपवास के समय हमला

  • अपमान और मारपीट

  • संतों की शांति और सहनशीलता

  • हरिभक्तों द्वारा स्थिति नियंत्रण

  • मान-अपमान में समभाव

Chapter-12 

મેંગણી અને લોધિકા ગામમાં અન્નકૂટ ઉત્સવના પ્રસંગે ઝીણા ભગતની તપસ્યા અને ત્યાગ પ્રગટ થાય છે. લોધિકામાં સાટા અને જલેબીની ભવ્ય રસોઈ હોવા છતાં ઝીણા ભગતે ઉપવાસ રાખ્યો અને જમ્યા નહીં. દરબાર સાહેબ તથા સદગુરુ કૃષ્ણચરણદાસ સ્વામીના આગ્રહ છતાં તેમણે બહાનાથી ભોજન ટાળ્યું. તેમની આ તપ અને ત્યાગની ભાવના જોઈ સદગુરુ ખૂબ પ્રસન્ન થયા અને ઝીણા ભગતને આશીર્વાદ આપી અન્ય સંતોને તેમના જેવા તપસ્વી બનવાનો ઉપદેશ આપ્યો.

Last-Minute Revision Points

• મેંગણી અને લોધિકા ગામમાં અન્નકૂટ ઉત્સવ

• સદગુરુ કૃષ્ણચરણદાસ સ્વામીનું આગમન

• સાટા–જલેબીની ભવ્ય રસોઈ

• ઝીણા ભગતનો ઉપવાસ અને ભોજનનો ત્યાગ

• દરબાર સાહેબ અને સ્વામીનો આગ્રહ

• ઝીણા ભગતની તપસ્યા અને ત્યાગ

• સદગુરુના આશીર્વાદ અને ઉપદેશ

સંવત ૧૯૬૭માં ઝીણા ભગતને વડતાલમાં ત્યાગીની દીક્ષા મળી અને “જ્ઞાનજીવનદાસજી” નામ પડ્યું; તેઓ યોગીજી મહારાજ તરીકે ઓળખાયા. બાદમાં શાસ્ત્રીજી મહારાજની સેવામાં જોડાઈ અક્ષરપુરુષોત્તમ ઉપાસનાનો પ્રસાર કર્યો. સંવત ૧૯૬૯ના આસો સુદ એકાદશીના દિવસે કૃષ્ણજી અદાના અંતિમ સમયે તેમણે યોગીજી મહારાજને બોલાવી માથે હાથ ફેરવી આશીર્વાદ આપ્યા. આ પ્રસંગે નિર્ગુણદાસ સ્વામીએ કહ્યું કે આ આશીર્વાદ ભગતજી મહારાજ અને મહાન ભક્તોના હાથ સમાન છે. પ્રેમભરી ક્ષણોમાં કૃષ્ણજી અદા “જય સ્વામિનારાયણ” કહી અક્ષરધામ પધાર્યા.

Last-Minute Revision Points

• સંવત ૧૯૬૭: ઝીણા ભગતને ત્યાગીની દીક્ષા

• નામ: જ્ઞાનજીવનદાસજી (યોગીજી મહારાજ)

• શાસ્ત્રીજી મહારાજની સેવામાં જોડાણ

• અક્ષરપુરુષોત્તમ ઉપાસનાનો પ્રસાર

• સંવત ૧૯૬૯ આસો સુદ એકાદશી: કૃષ્ણજી અદાના અંતિમ ક્ષણો

• યોગીજી મહારાજને આશીર્વાદ

• “જય સ્વામિનારાયણ” કહી અક્ષરધામ પ્રસ્થાન

યોગીજી મહારાજ શાસ્ત્રીજી મહારાજના મંડળના સાધુ તરીકે ઓળખાતા હતા. કેરિયા ગામે મંદિર ઉતારામાં ઉપવાસ દરમિયાન કેટલાક દ્વેષી સાધુઓએ મંદિરમાં ઘુસી સાધુઓને અપમાનિત કર્યા, સામાન ફેંક્યો અને મારપીટ કરી. યોગીજી મહારાજ સહિત સંતોએ કોઈ પ્રતિભાવ આપ્યો નહીં અને હસતાં મોઢે બધું સહન કર્યું. ગામના હરિભક્તોએ આવીને પરિસ્થિતિ શાંત કરી. આ ઘટના યોગીજી મહારાજની અતિશય નમ્રતા, સહનશીલતા અને સાધુતાનું ઉદાહરણ છે અને માન-અપમાનમાં સમભાવ રાખવાની શિક્ષા આપે છે.

Last-Minute Revision Points

• યોગીજી મહારાજ શાસ્ત્રીજી મહારાજના મંડળના સાધુ

• કેરિયા ગામે મંદિર ઉતારો

• ઉપવાસ દરમિયાન દ્વેષી સાધુઓનો હુમલો

• અપમાન, મારપીટ અને તોડફોડ

• યોગીજી મહારાજ અને સંતોની શાંતિ અને સહનશીલતા

• હરિભક્તોએ સ્થિતિ શાંત કરી

• માન-અપમાનમાં સમભાવની શિક્ષા