યજ્ઞપુરુષદાસજી ભગતજીના કોડીલા લાલ — Summary
આ સમૈયામાં યજ્ઞપુરુષદાસજીને ભગતજીના દર્શન-સમાગમનો વિશેષ લાભ મળ્યો. ભગતજીની ગહન વાતો અને ભજનપ્રવૃત્તિથી અનેક સંતો અને હરિભક્તોમાં નિષ્ઠા દઢ થઈ. આચાર્ય વિહારીલાલજી મહારાજે ભગતજીને વરતાલમાં એક માસ રાખ્યા અને તેમની વાતો સાંભળી. કેટલાક ત્યાગીઓની ઉપાધિ હોવા છતાં યજ્ઞપુરુષદાસજીને ભગતજી ઉઠાડતા નહીં અને “મારો કોડીલો લાલ” કહી સ્નેહ દર્શાવતા. ભગતજી તેમને એકાંતિક ધર્મ અને નૈષ્ઠિક વ્રતના બળની વાતો કરતા. ઉપવાસ અને રાત્રિભજન દ્વારા સંકલ્પ-વિકલ્પ રહિત ભજનનો આનંદ અનુભવાડ્યો. દર્શન, વાતો, પ્રસાદી અને મળવાનું સુખ આપી સંતોને અનન્ય પ્રીતિમાં દઢ કર્યા.
Last-Minute Revision Points
-
વિશેષ સમાગમ લાભ
-
સંતોમાં નિષ્ઠા દઢ
-
આચાર્યનો સ્નેહ
-
“કોડીલો લાલ” સંબોધન
-
એકાંતિક ધર્મ બળ
-
ઉપવાસ અને રાત્રિભજન
-
સંકલ્પ-વિકલ્પ રહિત ભજન
-
દર્શન-વાતો-પ્રસાદીનું સુખ
ચરણારવિદ પાડનારા શ્રીજીમહારાજ એને આપીશ — Summary
સાધુ રામરતનદાસે યજ્ઞપુરુષદાસજી પાસે ચરણારવિંદ બદલાવવા માંગ્યા, પરંતુ પરંપરા અને જવાબદારીને કારણે તેમણે આપ્યા નહીં. રામરતનદાસે ભગતજી પાસે રડતાં વિનંતી કરી. ભગતજીએ યજ્ઞપુરુષદાસજીને “મારું વચન પાળશો?” કહી પૂછ્યું અને તેમણે સહર્ષ સ્વીકાર્યું. રામરતનદાસે આખી જોડ માગી ત્યારે પણ યજ્ઞપુરુષદાસજીએ સત્પુરુષને રાજી કરવા સંપૂર્ણ જોડ અર્પણ કરી. આચાર્ય મહારાજે ઠપકો આપ્યો, પરંતુ ભગતજીએ નિર્ભયપણે કહ્યું કે “ચરણારવિંદના પાડનારા શ્રીજીમહારાજ એને હું આપીશ.” અંતે રામરતનદાસે દેહત્યાગ સમયે ચરણારવિંદ પાછાં આપ્યાં. યજ્ઞપુરુષદાસજીએ વચન રાખીને રાજીપો મેળવ્યો.
Last-Minute Revision Points
-
ચરણારવિંદ બદલાવાની માંગ
-
પરંપરાની જવાબદારી
-
ભગતજીનું વચન
-
આખી જોડ અર્પણ
-
આચાર્યનો ઠપકો
-
ભગતજીની નિર્ભય વાણી
-
વચનપાલન
-
અંતે ચરણારવિંદ પરત
હું એને બ્રહ્મવિધા ભણાવીશ — Summary
યજ્ઞપુરુષદાસજીની તીક્ષ્ણ બુદ્ધિ અને ઉપાસનાના સૂક્ષ્મ સિદ્ધાંતો સમજાવવાની શક્તિ જોઈ આચાર્ય મહારાજે વિચાર કર્યો કે તેઓ આગળ ભણે તો સંપ્રદાયને મોટો લાભ થશે. ભગતજીએ રાજી થઈ કહ્યું: “તમે એને શાસ્ત્રવિદ્યા ભણાવો અને હું બ્રહ્મવિદ્યા ભણાવીશ.” ત્યારબાદ યજ્ઞપુરુષદાસજીએ “સિદ્ધાંત કોમુદી”નો અભ્યાસ શરૂ કર્યો. ભગતજી વરતાલમાં રહી સૌને કથાવાર્તાનો લાભ આપતા. વિદાય સમયે સંતો તેમને વળાવવા ગયા. નારના લાલાજી અને ઝવેરભાઈએ સંતાન માટે આશીર્વાદ માંગ્યા, અને ભગતજીએ આશીર્વાદ આપ્યા કે બાર માસમાં સંકલ્પ પૂર્ણ થશે. અનુરૂપે બંનેને સંતાન પ્રાપ્તિ થઈ.
Last-Minute Revision Points
-
યજ્ઞપુરુષદાસજીની તીક્ષ્ણ બુદ્ધિ
-
શાસ્ત્રવિદ્યા અને બ્રહ્મવિદ્યા વચન
-
“સિદ્ધાંત કોમુદી”નો અભ્યાસ
-
વરતાલમાં કથાલાભ
-
વિદાય પ્રસંગ
-
સંતાન માટે આશીર્વાદ
-
બાર માસમાં સંકલ્પ પૂર્ણ
બ્રહ્માવિઘાનો અદભુત વેગ — Summary
આચાર્ય મહારાજે યજ્ઞપુરુષદાસજીની બ્રહ્મજિજ્ઞાસા અને સૂક્ષ્મ તત્ત્વોને સમજાવવાની શક્તિ જોઈ તેમને આગળ ભણાવવાનો નિર્ધાર કર્યો. વિજ્ઞાનદાસ સ્વામીના ઉપદેશથી યજ્ઞપુરુષદાસજીમાં ભગતજી પ્રત્યે દઢ નિષ્ઠા થઈ અને વચનામૃત તથા ભજન-સ્મરણનો વિશેષ વેગ આવ્યો. શાસ્ત્રનો સાચો ઉદ્દેશ ભગવાનના સ્વરૂપનો નિશ્ચય છે – તે સમજણ પ્રગટ સત્પુરુષના પ્રસંગથી પાકી થઈ. થામણા અને સોજિત્રામાં ધ્યાન, કથા અને અખંડ ભજનની જમાવટથી બ્રહ્મયજ્ઞનો પ્રચાર થયો. ભગતજી સ્વપ્નમાં દર્શન આપી આંતરિક સંલગ્નતા વધારતા. યજ્ઞપુરુષદાસજીની અપૂર્વ સેવા અને ભક્તિથી સૌ પ્રભાવિત થયા. અનેક હરિભક્તોમાં અક્ષરપુરુષોત્તમની સર્વોપરી નિષ્ઠા દઢ થઈ અને ભગતજી એકાંતિક સત્પુરુષ છે તેવી પ્રતીતિ મજબૂત બની.
Last-Minute Revision Points
-
બ્રહ્મજિજ્ઞાસા અને દઢ નિષ્ઠા
-
શાસ્ત્રનો સાચો ઉદ્દેશ
-
વચનામૃત અને ભજન વેગ
-
સ્વપ્નમાં દર્શન
-
અખંડ ધ્યાન-કથા જમાવટ
-
અપૂર્વ સેવા ભાવ
-
સોજિત્રા બ્રહ્મયજ્ઞ
-
અક્ષરપુરુષોત્તમ નિષ્ઠા દઢ
મારો વૈરાગ્ય પાર પડે — Summary
આચાર્ય મહારાજે નક્કી કર્યું કે ભગતજીને જલઝીલણી પ્રસંગે ગઢડા તેડાવાશે અને વિજ્ઞાનદાસજીનું મંડળ ત્યાં જશે. મંડળ વિવિધ સ્થળો થઈ ધોલેરા પહોંચ્યું. અહીં મધનમોહન દેવનાં દર્શન કરી અને નિષ્કુળાનંદ સ્વામીના પ્રસાદી સ્થાનમાં યજ્ઞપુરુષદાસજીએ તીવ્ર વૈરાગ્યની પ્રેરણા લીધી. બાળપણથી સર્વગુણસંપન્ન હોવા છતાં ગદગદ ભાવથી પ્રાર્થના કરી: “મારો વૈરાગ્ય પાર પડે.” તેમની નમ્રતા, સેવકભાવ, નિષ્ઠા અને ધર્મ-જ્ઞાન-વૈરાગ્યના ઝડપી વિકાસથી વિજ્ઞાનદાસજી પ્રભાવિત થયા. ક્યારેક ગુરુભાવ ટાળવા વિચારી લેતા છતાં યજ્ઞપુરુષદાસજી હંમેશાં સેવકભાવથી જ વર્તતા.
Last-Minute Revision Points
-
જલઝીલણી પ્રસંગ
-
ધોલેરા આગમન
-
મધનમોહન દર્શન
-
નિષ્કુળાનંદ સ્વામી સ્થાન
-
“મારો વૈરાગ્ય પાર પડે” પ્રાર્થના
-
નમ્રતા અને સેવકભાવ
-
ઝડપી આધ્યાત્મિક પ્રગતિ
-
ગુરુભાવ ટાળવાનો વિચાર
ગઢડામાં જળઝીલણીનો સમૈયોઃ વિ.સં. ૧૯૪૨ — Summary
વિ.સં. ૧૯૪૨ના જળઝીલણી સમૈયે ગઢડામાં ભગતજી પધાર્યા. ગુજરાતમાંથી ઘણા હરિભક્તો ઉત્સાહથી આવ્યા અને ભગતજીના દર્શન-સમાગમથી આનંદિત થયા. ભગતજીએ સંતોના પ્રયત્નોથી રાજી થઈ સત્સંગનું તત્ત્વ સમજાવ્યું કે પ્રથમ સત્પુરુષનો સંગ જરૂરી છે; તેમના સંગથી જ મહારાજનો સર્વોપરી નિશ્ચય થાય. જળઝીલણી દિવસે લક્ષ્મીબાગમાં એકાંતિક ધર્મની ઊંડાણભરી વાતો કરી — ધર્મ, જ્ઞાન, વૈરાગ્ય અને મહિમાયુક્ત ભક્તિથી એકાંતિકપણું સિદ્ધ થાય. “પારસમણિ અને ચિંતામણિ” રૂપે નિષ્ઠા પૂર્ણ કરવાની પ્રેરણા આપી. કેટલાક વિરોધ છતાં ભગતજીએ સૌને સમભાવથી લાભ આપ્યો. બાદમાં મંડળ વિવિધ ગામોમાં ફરી કથાવાર્તા કરીને સત્સંગનો પ્રચાર કરતું રહ્યું, અને સોજિત્રામાં હરિભક્તોએ પંદર દિવસ રોકી વિશેષ લાભ લીધો.
Last-Minute Revision Points
-
વિ.સં. ૧૯૪૨ જળઝીલણી પ્રસંગ
-
સત્પુરુષના સંગનું મહત્ત્વ
-
લક્ષ્મીબાગમાં એકાંતિક ધર્મ
-
ધર્મ-જ્ઞાન-વૈરાગ્ય-ભક્તિ
-
પારસમણિ-ચિંતામણિ નિષ્ઠા
-
વિરોધ છતાં સમભાવ
-
ગામોગામ કથા પ્રચાર
-
સોજિત્રામાં ૧૫ દિવસ સમાગમ
0 comments