પરિચય - પ્રાગજી ભક્ત પ્રકરણ 16 થી 20 - સમરી

 ૧૬. પ્રાગજી ભક્ત દ્વારા પ્રગટપણું — Summary

જૂનાગઢમાં ભીમ એકાદશીના સમૈયે હજારો હરિભક્તોની હાજરીમાં સ્વામીએ પ્રાગજી ભક્ત પ્રત્યેનું અતિશય હેત પ્રગટ કર્યું. સત્સંગમાંથી વિમુખ કરાયેલા પ્રાગજી ભક્ત માટે સ્વામીએ ઊંડો વ્યથાભાવ વ્યક્ત કર્યો. ત્યારબાદ સ્વામી દેશભ્રમણે નીકળ્યા અને જૂનાગઢમાં લાંબા સમય પછી સત્સંગમાં ફરવાનું તથા મહુવામાં રહેવાનું સંકેત આપ્યો, જે પ્રાગજી ભક્ત દ્વારા પોતાના પ્રગટપણું દર્શાવતું હતું. પ્રવાસ દરમિયાન અનેક સ્થળોએ પધરામણી કરી. આસો સુદ ૧ના દિવસે સ્વામીએ દેહ મૂકીને અક્ષરધામમાં બિરાજમાન થયા, જેના કારણે પ્રાગજી ભક્ત તથા સમગ્ર સત્સંગમાં ઘોર વિરહ અને દુઃખ વ્યાપી ગયું.

2) ૧૬. પ્રાગજી ભક્ત દ્વારા પ્રગટપણું — Last-Minute Revision Points

  • ભીમ એકાદશીના સમૈયે હજારો હરિભક્તોની હાજરી

  • સ્વામીનું પ્રાગજી ભક્ત પ્રત્યે અતિશય હેત

  • સત્સંગમાંથી વિમુખ કરનારાઓ પર ટીકા

  • દેશભ્રમણ અને મહુવા જવાની જાહેરાત

  • પ્રાગજી ભક્ત દ્વારા પ્રગટપણું સૂચન

  • વિવિધ સ્થળોએ પધરામણી

  • આસો સુદ ૧એ દેહત્યાગ અને અક્ષરધામ પ્રસ્થાન

  • સત્સંગમાં વ્યાપક વિરહ

૧૭. સત્સંગમાં સ્વીકતિ — Summary
લગભગ ત્રણ વર્ષ સત્સંગથી વિમુખ રહ્યા છતાં પ્રાગજી ભક્તની દિવ્ય ભાવના, સાધુતા અને પરમ એકાંતિક બ્રહ્મસ્થિતિને મોટા સદગુરુઓએ અનુભવી અને સૌએ મળીને તેમને સત્સંગમાં પાછા સ્વીકાર્યા. તેમની અલૌકિક સ્થિતિને કારણે તેઓ હવે “ભગતજી” નામે ઓળખાયા. ભગતજીએ વરતાલમાં રહી દેશભરમાં સદગુરુઓ સાથે વિહાર કર્યો અને સમૈયાઓમાં કથાવાર્તા દ્વારા હરિભક્તોને શાંતિ આપી. અનેક મુમુક્ષુઓને ભગતજીના સમાગમથી દૃઢ નિશ્ચય થયો, અનેક સાધુઓ તથા કોઠારીઓ ભગતજીની મહિમાથી પ્રભાવિત થયા. ભગતજીએ વિનય, ઉપદેશ અને આધ્યાત્મિક દૃષ્ટિથી વિવાદો શમાવ્યા અને અનેક ભક્તોને દીક્ષા અને સત્સંગમાં દૃઢ બનાવ્યા.

2) ૧૭. સત્સંગમાં સ્વીકતિ — Last-Minute Revision Points

  • ત્રણ વર્ષ પછી પ્રાગજી ભક્તની સત્સંગમાં સ્વીકૃતિ

  • પરમ એકાંતિક બ્રહ્મસ્થિતિનો અનુભવ

  • “ભગતજી” નામે સંબોધન શરૂ

  • વરતાલ નિવાસ અને દેશવિહાર

  • કથાવાર્તાથી હરિભક્તોને શાંતિ

  • ગિરધરભાઈને નિશ્ચય અને દીક્ષા (વિજ્ઞાનદાસજી)

  • બેચર ભગત પર પ્રભાવ અને મહાપુરુષદાસ દીક્ષા

  • પવિત્રાનંદ સ્વામી સહિત સદગુરુઓને શાંતિ

૧૮. શારત્રી યજ્ઞપુરુષદાસજીના ગુરુપદે — Summary
સંવત ૧૯૩૯માં સુરત મંદિરમાં મૂર્તિપ્રતિષ્ઠા પ્રસંગે ભગતજી મહારાજની બ્રહ્મસ્થિતિ, મિષ્ટ વાણી અને અલૌકિક વ્યવહારથી યજ્ઞપુરુષદાસજી અત્યંત આકર્ષાયા અને મનોમન તેમને ગુરુ સ્વીકાર્યા. ભગતજી પાસેથી ગુણાતીતાનંદ સ્વામી અક્ષર હોવાની તથા શ્રીજીમહારાજના ધામરૂપ હોવાની વાત સાંભળી યજ્ઞપુરુષદાસજીને દઢ પ્રતીતિ થઈ. ભગતજી મહારાજ યજ્ઞપુરુષદાસજી પ્રત્યે વિશેષ હેત ધરાવતા. સમય જતાં અનેક ત્યાગી સંતો નિર્ભયપણે ભગતજીનો સમાગમ કરવા લાગ્યા અને સત્સંગમાં ભગતજી મહારાજનો મહિમા વધતો ગયો. ભગતજીએ શિષ્યો માટે વિનમ્રતા, સહનશીલતા અને સર્વજીવ પ્રત્યે દયાભાવનો ઉપદેશ આપ્યો.

2) ૧૮. શારત્રી યજ્ઞપુરુષદાસજીના ગુરુપદે — Last-Minute Revision Points

  • સંવત ૧૯૩૯, સુરત મંદિરમાં મૂર્તિપ્રતિષ્ઠા

  • ભગતજી મહારાજની બ્રહ્મસ્થિતિ અને મિષ્ટ વાણી

  • યજ્ઞપુરુષદાસજીએ મનોમન ગુરુ સ્વીકાર્યા

  • ગુણાતીતાનંદ સ્વામી અક્ષર હોવાની દઢ પ્રતીતિ

  • ભગતજીનો યજ્ઞપુરુષદાસજી પ્રત્યે વિશેષ હેત

  • ત્યાગી સંતોનો નિર્ભય સમાગમ

  • સત્સંગમાં ભગતજી મહારાજનો વધતો મહિમા

  • સર્વજીવ પ્રત્યે દયાભાવનો ઉપદેશ

૧૯. “મને સ્વામિનારાયણ વળગ્યા છે' — Summary
ભગતજીનો પ્રતાપ વધતાં કેટલાક સાધુઓએ વિરોધ કર્યો અને પ્રતિબંધ મૂકવાની ઈચ્છા દર્શાવી. ત્યારે ભગતજીએ કહ્યું કે ભગવાન તેને જ વળગે છે જેને ભગવાનમાં અતિશય સ્નેહ અને આસક્તિ હોય. તેમણે ગોપીઓની પ્રેમલક્ષણા ભક્તિનો ઉલ્લેખ કરી શ્રીજીમહારાજની મૂર્તિનું અખંડ સુખ પોતે લેતા હોવાની અને સંગ કરનારને આપવાની વાત કરી. પેટલાદમાં જમાદારને સત્પુરુષના લક્ષણો સમજાવી શાંતિ આપી. સંતોને ધીરજ, નિર્માનતા અને સહનશીલતા રાખવાની શિખામણ આપી અને આવનારા કઠિન સમય માટે તૈયારી રાખવા કહ્યું.

2) ૧૯. “મને સ્વામિનારાયણ વળગ્યા છે' — Last-Minute Revision Points

  • ભગતજીના વધતા પ્રતાપ સામે વિરોધ

  • “ભગવાન તેને જ વળગે જેને અતિશય સ્નેહ હોય” સમજાવટ

  • ગોપીઓની પ્રેમલક્ષણા ભક્તિનો ઉલ્લેખ

  • અખંડ સુખનો અનુભવ અને વિતરણ

  • પેટલાદમાં જમાદારને શાંતિ

  • સંતોને નિર્માનતા અને ધીરજની શિખામણ

  • આવનારા દુઃખ માટે તૈયારી

ર૦. ભગતજીના સંતોને ઉપાધિ — Summary
ભગતજીના ગુજરાતભરના વિચરણથી સત્સંગમાં વિશાળ સમાસ થયો. પ્રાગજી ભગત દ્વારા ભગવાન પ્રગટ છે એવી અનુભૂતિથી અનેક હરિભક્તોમાં દૃઢ નિશ્ચય થયો. કેટલાક સંતોએ વિરોધ કરીને ભગતજીના હેતવાળા સંતોને સત્સંગથી દૂર કર્યા. મહુવામાં ભગતજીના સમાગમથી યજ્ઞપુરુષદાસજી સહિત સંતોને અખંડ યોગ મળ્યો. યજ્ઞપુરુષદાસજીએ ધર્મ, જ્ઞાન, વૈરાગ્ય અને ભક્તિ—આ ચારેય ગુણો ભગતજીમાં સાક્ષાત્‌ પ્રગટ હોવાનું યુક્તિપૂર્વક સિદ્ધ કર્યું. વિરોધ છતાં ભગતજીના હેતવાળા સંતો સત્સંગ બહાર રહી પણ નિષ્ઠાપૂર્વક સેવા કરતા રહ્યા.

2) ર૦. ભગતજીના સંતોને ઉપાધિ — Last-Minute Revision Points

  • ભગતજીના વિચરણથી ગુજરાતમાં મોટો સમાસ

  • પ્રાગજી ભગત દ્વારા ભગવાન પ્રગટ હોવાની અનુભૂતિ

  • વિરોધથી હેતવાળા સંતોને સત્સંગથી દૂર કરાયા

  • મહુવામાં ભગતજીનો અખંડ સમાગમ

  • ધર્મ, જ્ઞાન, વૈરાગ્ય અને ભક્તિ—ચારેય ગુણ પ્રગટ

  • હરિભક્તોની સાક્ષીથી ભગતજીનું એકાંતિકપણું

  • વિરોધ છતાં સંતોની અડગ નિષ્ઠા

0 comments

Parichay – Pragji Bhakt – summary of chapters 16 to 20

  Chapter - 16 Summary At the Bhim Ekadashi festival in Junagadh, with thousands of devotees present, Swami openly expressed deep affection...